Turkije ataturk erdogan staatsgreep europa toekomst
TURKIJE ERDOGAN

RECEP TAYYIP ERDOGAN

Recep Erdoğan is geboren op 26 februari 1954 in Istanboel in een streng islamitisch gezin. In zijn jeugd zat hij op de Kasımpaşa-Piyale basisschool. Hij behaalde zijn middelbareschooldiploma op de Eyüp High School. Om geld te verdienen verkocht hij als tiener limonade in de wijken van Istanboel. Hij ging er ook voetballen bij een lokale club, dat groeide uit tot een amateuristisch en zelfs semi-professioneel verleden bij de Kasımpaşa voetbalvereniging. Hij studeerde Business Administration en handelswetenschappen aan de Aksaray School of Economics. Terwijl hij studeerde en amateurvoetbal speelde, werd Erdoğan actief in de politiek door lid te worden van de Nationale Turkse Studenten Vakbond, een anticommunistische actiegroep.

In 1976 werd hij gepromoveerd tot voorzitter van de jeugdafdeling van de partij in Istanboel. Na de staatsgreep van 1980 sloot Erdoğan zich aan bij Milli Görüş, in de islamistische Welvaartspartij. Hij werd districtsvoorzitter van de partij in 1984 en in 1985 werd hij afdelingsvoorzitter van Istanboel. Zijn partij won langzaam maar zeker aanhangers. Bij de lokale verkiezingen van 27 maart 1994 werd Erdoğan verkozen tot burgemeester van Istanboel, een van de grootste stedelijke gebieden van de wereld. Gedurende zijn burgemeesterschap pakte hij problemen aan als het watertekort, de vervuiling en de verkeerschaos. Dit maakte hem zeer geliefd bij de bevolking van Istanboel, ondanks zijn islamitische afkomst.

In januari 1998 werd de Welvaartspartij gestopt. De partij werd beschuldigd van sympathie voor de Jihad en van de invoering van de Islamitische wet, de Sharia. Dit ging tegen het basisprincipe van het secularisme in. De oprichter van de Welvaartspartij, Erbakan, werd gestraft met een vijfjarig verbod op politieke activiteiten. Tussen Erbakan en Erdoğan ontstond een diep wederzijds wantrouwen. In april 1998 werd Erdoğan tot tien maanden gevangenisstraf en een verbod op politieke activiteiten veroordeeld op grond van artikel 14 van de Turkse grondwet: het aanzetten tot haat op grond van klasse, ras, religie, sekte of regionale verschillen. De aanleiding was een toespraak op een conferentie, waarin hij een religieus gedicht had voorgedragen.

Vanwege zijn veroordeling moest hij zijn functie als burgemeester neerleggen. Op 24 juli 1999 werd Erdoğan vrijgelaten uit de gevangenis. Critici beschuldigen Erdoğan ervan dat hij de "heerschappij van de islam" wilde invoeren in Turkije.

In 2001 richtte hij de AKP (Partij voor Rechtvaardigheid en Ontwikkeling) op. Hier kwamen intellectuelen van verschillende ideologieën bij elkaar. AKP won in november 2002 een ongekend grote meerderheid in het parlement, maar Erdoğan kon door zijn strafblad in eerste instantie geen premier worden. Tweede man Abdullah Gül vormde dus een voorlopige regering. Pas na een grondwetswijziging in maart 2003, die het verbod op zijn politieke activiteiten ongedaan maakte, waren de problemen opgelost en kon Erdoğan de leiding overnemen. Sindsdien (2003-heden) is Erdogan premier van Turkije.